બુકસા ટાઈગર રિઝર્વમાં ઐતિહાસિક પગલું: 'વાઘ પુનર્વસન કાર્યક્રમ' હેઠળ પ્રથમ વાઘણને જંગલમાં મુક્ત કરાઈ
કેન્દ્રીય પર્યાવરણ, વન અને આબોહવા પરિવર્તન મંત્રાલય (MoEFCC) અને નેશનલ ટાઈગર કન્ઝર્વેશન ઓથોરિટી (NTCA) ના સંયુક્ત પ્રયાસો હેઠળ પશ્ચિમ બંગાળના ઉત્તરીય ભાગમાં આવેલા બુકસા ટાઈગર રિઝર્વ (Buxa Tiger Reserve) ખાતે 'વાઘ પુનર્વસન કાર્યક્રમ' અંતર્ગત પ્રથમ વાઘણને સોફ્ટ-રિલીઝ એન્ક્લોઝરમાંથી કુદરતી જંગલમાં મુક્ત કરવામાં આવી હતી.
💡 પરીક્ષા ઉપયોગી મુખ્ય તથ્યો (Key Exam Facts - GPSC પર્યાવરણ):
-
સ્થળ: બુકસા ટાઈગર રિઝર્વ (અલીપુરદ્વાર જિલ્લો, પશ્ચિમ બંગાળ - ભૂતાનની સરહદને અડીને આવેલું).
-
પહેલ: ટાઈગર ઓગમેન્ટેશન એન્ડ રિઇન્ટ્રોડક્શન પ્રોગ્રામ (Tiger Augmentation and Reintroduction Programme).
-
ઉદ્દેશ: ઐતિહાસિક રીતે જે વિસ્તારોમાંથી વાઘ વિલુપ્ત થઈ ગયા હતા ત્યાં પૂરતો શિકાર આધાર (Prey Base) ઊભો કરી વાઘની વસ્તીનું પુનઃસ્થાપન કરવું.
-
પૃષ્ઠભૂમિ: ભારતમાં ૧ એપ્રિલ ૧૯૭૩ ના રોજ જિમ કોર્બેટ નેશનલ પાર્ક ખાતેથી 'પ્રોજેક્ટ ટાઈગર' શરૂ કરાયો હતો.