13 ઓગસ્ટ 2026 ના મહત્વના કરંટ અફેર્સ

🏥 વિશેષ દિવસો (Important Days: 13th August)

🫀 ૧. વિશ્વ અંગદાન દિવસ (World Organ Donation Day)

• મુખ્ય ઘટના: દર વર્ષે ૧૩ ઓગસ્ટ ના રોજ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે 'વિશ્વ અંગદાન દિવસ' (World Organ Donation Day) મનાવવામાં આવે છે.

• ઉદ્દેશ્ય: લોકોમાં અંગદાન પ્રત્યે જાગૃતિ લાવવી, બ્રેઈન ડેટ વ્યક્તિઓના અંગદાન દ્વારા અન્ય દર્દીઓનો જીવ બચાવવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવા.

• પરીક્ષા માટે IMP:

  • માનવ શરીરનું પ્રથમ સફળ કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટ વર્ષ ૧૯૫૪ માં યોજાયું હતું.

  • ભારતમાં રાષ્ટ્રીય સ્તરે NOTTO (National Organ and Tissue Transplant Organization) આ પ્રક્રિયાનું સંકલન કરે છે.

✍️ ૨. આંતરરાષ્ટ્રીય ડાબોડી દિવસ (International Left-Handers Day)

• મુખ્ય ઘટના: દર વર્ષે ૧૩ ઓગસ્ટ ના રોજ ડાબા હાથનો ઉપયોગ કરતા લોકોની વિશિષ્ટતા અને તેમની દૈનિક સિદ્ધિઓની ઉજવણી કરવા માટે 'International Left-Handers Day' તરીકે ઉજવાય છે.

• શરૂઆત: વર્ષ ૧૯૭૬ માં 'લેફ્ટ-હેન્ડર્સ ક્લબ' ના સ્થાપક ડીન આર. કેમ્પબેલ દ્વારા સૌપ્રથમ વાર ઉજવવામાં આવ્યો હતો.

🏛️ ગુજરાત વિશેષ પ્રવાહો (Gujarat Specific)

⚓ ગુજરાત પોર્ટ કન્સેશન ફ્રેમવર્ક (BOOT મોડેલ)

• મુખ્ય ઘટના: ગુજરાતના પ્રથમ પેઢીના પીપીપી (PPP) બંદરો—પીપાવાવ અને મુન્દ્રા નો ૩૦ વર્ષનો કન્સેશન પિરિયડ પૂર્ણ થવા આવ્યો હોવાથી નવી 'પોર્ટ ઓપરેટિંગ નીતિ ૨૦૨૬' ચર્ચામાં આવી.

• પરીક્ષાલક્ષી પોઇન્ટ:

  • ગુજરાત ૧૯૯૭ ની BOOT (Build-Own-Operate-Transfer) નીતિ હેઠળ પોર્ટ સેક્ટરમાં ખાનગી રોકાણ આકર્ષનાર દેશનું પ્રથમ રાજ્ય બન્યું હતું.

💧 નર્મદા અને તાપી બેસિનમાં જળસંચય અભિયાન

• મુખ્ય ઘટના: દક્ષિણ અને મધ્ય ગુજરાતમાં સાર્વત્રિક વરસાદને કારણે રાજ્યના સરદાર સરોવર અને ઉકાઈ જળાશયોમાં પાણીની નોંધપાત્ર આવક થતાં જળ સંપત્તિ વિભાગ દ્વારા સિંચાઈ અને પીવાના પાણી માટે વિતરણ આયોજન મજબૂત કરાયું.

🌍 રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રવાહો (National & International)

📜 'વંદે માતરમ' ના અપમાન વિરોધી સુધારા વિધેયકને રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરી

• મુખ્ય ઘટના: ભારતના રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુ દ્વારા રાષ્ટ્રીય ગીત 'વંદે માતરમ' અને રાષ્ટ્રીય પ્રતીકોના અનાદરને સખત ગુનો બનાવતા વિધેયકને મંજૂરી આપવામાં આવી.

• પરીક્ષાલક્ષી પોઇન્ટ: 'વંદે માતરમ' ની રચના બંકિમચંદ્ર ચટ્ટોપાધ્યાય દ્વારા તેમની સુપ્રસિદ્ધ નવલકથા 'આનંદમઠ' માં કરવામાં આવી હતી.

💼 કોર્પોરેટ ન્યૂઝ: તાટા સન્સના ચેરમેન પદેથી એન. ચંદ્રશેખરનનું રાજીનામું

• મુખ્ય ઘટના: ભારતની અગ્રણી ઉદ્યોગ સંસ્થા 'તાટા સન્સ' (Tata Sons) ના ચેરમેન એન. ચંદ્રશેખરને પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપવાની જાહેરાત કરી, જે ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૭ સુધી કાર્યરત રહેશે.

🔬 વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી અને શિક્ષણ (Science & Tech)

🤖 IBM અને MIT-બેંગલુરુ વચ્ચે AI સેન્ટર સ્થાપવા ભાગીદારી

• ન્યૂઝ: ભારતને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના વૈશ્વિક સંશોધનનું હબ બનાવવાના હેતુથી IBM અને ભારતની ટેકનિકલ સંસ્થાઓ વચ્ચે 'AI ઇનોવેશન સેન્ટર્સ' સ્થાપવા સમજૂતી કરાર (MoU) થયા.

📝 પરીક્ષાલક્ષી સુપર વન-લાઇનર્સ (Exam-Oriented One-Liners)

• 🫀 આરોગ્ય: અંગદાન વિષય ભારત સરકારના હેલ્થ પોર્ટલ અને 'અંગદાન મહાદાન' જાગૃતિ અભિયાન સાથે જોડાયેલ છે.

• 🏏 રમતગમત: સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ માં ભારત-અફઘાનિસ્તાન વચ્ચે ૩ મેચોની T20I સીરીઝ દિલ્હીના અરૂણ જેટલી સ્ટેડિયમ ખાતે રમાશે.