૧ જૂન ૨૦૨૬ ના અત્યંત મહત્વના પરીક્ષાલક્ષી વર્તમાન પ્રવાહો

🏛️ ગુજરાત વિશેષ પ્રવાહો (Gujarat Highlights)

• દરિયાઈ મત્સ્ય ઉત્પાદન (Marine Fish Production):

  • તાજેતરના ICAR-CMFRI વાર્ષિક અહેવાલ મુજબ દરિયાઈ મત્સ્ય ઉત્પાદનમાં ગુજરાત બીજા ક્રમે (૬.૪૩ લાખ ટન) રહ્યું છે, જ્યારે તમિલનાડુ પ્રથમ ક્રમે છે.

• પ્રશ્નોતરી ક્વિક રિવિઝન (વસ્તી ગણતરી ૨૦૨૬):

  • દેશની ૧૬મી અને પ્રથમ ડિજિટલ વસ્તી ગણતરી અંતર્ગત ગુજરાતમાં ઘરે-ઘરે જઈને વિગતો નોંધણી (HLO તબક્કો) ની પ્રક્રિયા વેગવંતી બની છે. યાદ રાખવું કે આ વસ્તી ગણતરીના સત્તાવાર બ્રાન્ડ એમ્બેસેડર પ્રખ્યાત રેતી શિલ્પી સુદર્શન પટનાયક છે.

🌍 રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રવાહો (National & International)

૧. PM SVANidhi યોજનાના ૬ વર્ષ પૂર્ણ

• મુદ્દો: શેરી વિક્રેતાઓ (Street Vendors) ને સસ્તા દરે લોન આપી સક્ષમ બનાવતી કેન્દ્ર સરકારની 'PM SVANidhi' (પ્રધાનમંત્રી સ્ટ્રીટ વેન્ડર્સ આત્મનિર્ભર નિધિ) યોજનાએ તેના સફળ ૬ વર્ષ પૂર્ણ કર્યા છે.

  INSIGHTS IAS

   

• પરીક્ષા લક્ષી ફેક્ટ: આ યોજના હેઠળ રેકડી અને ફેરીવાળા ઓને કોઈ પણ ગેરંટી (Collateral-Free) વગર ₹૧૫,૦૦૦, ₹૨૫,૦૦૦ અને ₹૫૦,૦૦૦ એમ ત્રણ તબક્કામાં પ્રગતિશીલ લોન આપવામાં આવે છે.

  INSIGHTS IAS

   

૨. મિશન મોસમ (Mission Mausam) - 'SkyCast' સિસ્ટમ

• મુદ્દો: ભારતે હવામાન વિભાગ અને ઉડ્ડયન ક્ષેત્ર (Aviation) માટે 'SkyCast' નામની અત્યાધુનિક ઇન્ટિગ્રેટેડ વેધર મોનિટરિંગ સિસ્ટમ લોન્ચ કરી છે.

  AffairsCloud.com

   

• મહત્વ: આ સિસ્ટમ તૈનાત કરનાર ભારત વિશ્વનો ૧૯મો દેશ બન્યો છે. તે ૩ કિલોમીટરની ઊંચાઈ સુધીના પવન, ધુમ્મસ અને વાવાઝોડાની સચોટ માહિતી આપશે.

  AffairsCloud.com

   

૩. ભારતનું પ્રથમ સ્ટ્રેટોસ્ફેરિક બલૂન "VISTA"

• મુદ્દો: આંધ્રપ્રદેશના ઇન્દિરા ગાંધી સ્ટેડિયમ ખાતેથી ભારતનું પ્રથમ સ્વદેશી સુપર પ્રેશર બલૂન 'VISTA' સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કરવામાં આવ્યું છે.

  GKToday

   

• વિશેષતા: આ મિશન 'SANA' અંતર્ગત લોન્ચ કરાયું છે. આ સિદ્ધિ સાથે ભારત યુએસએ, ફ્રાન્સ, જાપાન અને ચીન પછી આ ટેક્નોલોજી ધરાવતો વિશ્વનો ૫મો દેશ બન્યો છે.

  GKToday

   

૪. સિનિયર સિટીઝન વેલ્ફેર ડિપાર્ટમેન્ટ

• મુદ્દો: કેરળ દેશનું એવું પ્રથમ રાજ્ય બન્યું છે જેણે વરિષ્ઠ નાગરિકોની સુરક્ષા અને કલ્યાણ માટે એક અલગ સમર્પિત 'Senior Citizens' Welfare Department' ની સ્થાપના કરી છે.

  GKToday

   

📝 પ્રશ્નોતરી વન-લાઇનર ક્વિક ઇનપુટ્સ (Quick Pointers)

• સેમિકન્ડક્ટર રોડમેપ ૨૦૩૫: નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ દ્વારા ભારતને ૨૦૩૫ સુધીમાં સેમિકન્ડક્ટર હબ બનાવવા માટે $૧૨૦-$૧૫૦ બિલિયન નો સેમિકન્ડક્ટર વેલ્યુ ચેઈન રોડમેપ જાહેર કરાયો છે.

  AffairsCloud.com

   

• VB-GRAM G એક્ટ: મનરેગા (MGNREGA) નું સ્થાન લેનાર આ નવો કાયદો ૧ જુલાઈ ૨૦૨૬ થી સત્તાવાર રીતે લાગુ થવા જઈ રહ્યો છે.

• નવા નેવી ચીફ: એડમિરલ ક્રિષ્ના સ્વામીનાથને ભારતીય નૌસેનાના નવા વડા તરીકે પદભાર સંભાળ્યો છે.