31 જુલાઈ 2026 ના મહત્વના કરંટ અફેર્સ

🏛️ ગુજરાત વિશેષ પ્રવાહો (Gujarat Specific)

🌊 ગીરોના જંગલો અને તટીય વિસ્તાર માટે 'સ્માર્ટ વન્યજીવ સિક્યોરિટી ગ્રીડ'

• મુખ્ય ઘટના: ગુજરાત વન વિભાગ દ્વારા ગીર નેશનલ પાર્ક, બરડા અભયારણ્ય અને દરિયાઈ વિસ્તારને જોડતી નવી 'AI-આધારિત વન્યજીવ અને પર્યાવરણ સુરક્ષા ગ્રીડ' ની મંજૂરી આપવામાં આવી છે.

• વિગત: આ ગ્રીડ હેઠળ સિંહ અને અન્ય વન્યજીવોના ટ્રેકિંગ માટે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ સંચાલિત થર્મલ કેમેરા અને ઓટોમેટેડ રેડિયો-કોલર સર્વેલન્સ મોનિટરિંગ વધારવામાં આવશે.

• પરીક્ષા માટે IMP: ગીર નેશનલ પાર્ક એ એશિયાટીક સિંહોનું વિશ્વનું માત્ર એકમાત્ર કુદરતી નિવાસસ્થાન છે. એશિયાટીક સિંહનું વૈજ્ઞાનિક નામ Panthera leo persica છે.

🏭 ગાંધીનગર ખાતે 'ડિજિટલ ગવર્નન્સ અને ઇ-શિક્ષણ પરિષદ'

• મુખ્ય ઘટના: ગુજરાત શિક્ષણ વિભાગ અને DST (ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ સાયન્સ એન્ડ ટેકનોલોજી) દ્વારા રાજ્યની સરકારી શાળાઓ અને કોલેજોમાં આધુનિક સ્માર્ટ ક્લાસરૂમ્સ અને AI લર્નિંગ ટૂલ્સ પહોંચાડવા માટે ખાસ પ્રોજેક્ટ લોન્ચ કરાયો.

• મહત્વ: આ પહેલ ગુજરાતના 'ગવર્નન્સ વિથ ટેકનોલોજી' મોડેલને વધુ મજબૂત કરશે અને ગ્રામીણ ક્ષેત્રના વિદ્યાર્થીઓને ડિજિટલ શિક્ષણ પૂરું પાડશે.

🌍 રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રવાહો (National & International)

🌾 કેન્દ્રીય કૃષિ મંત્રાલય દ્વારા 'મિશન ક્લાઈમેટ-સ્માર્ટ ક્રોપ ૨.૦'

• મુખ્ય ઘટના: બદલાતા હવામાન અને અનિયમિત વરસાદ સામે પાકને સુરક્ષિત કરવા માટે કેન્દ્ર સરકારે નવી આબોહવા-અનુકૂળ (Climate-Resilient) બિયારણ જાતો દેશભરના ખેડૂતો માટે લોન્ચ કરી છે.

• હેતુ: ઓછા પાણી અને વધુ તાપમાનમાં પણ ડાંગર, ઘઉં અને કઠોળનું મહત્તમ ઉત્પાદન મેળવવું.

• પરીક્ષાલક્ષી પોઇન્ટ: આ પ્રોજેક્ટ 'ઇન્ડિયન કાઉન્સિલ ઓફ એગ્રીકલ્ચરલ રિસર્ચ' (ICAR) ના નેજા હેઠળ ચલાવવામાં આવી રહ્યો છે. ICAR નું મુખ્ય મથક નવી દિલ્હી ખાતે આવેલું છે.

🌐 ભારત અને આસિયાન (ASEAN) દેશો વચ્ચે 'સાઇબર સિક્યોરિટી ફ્રેમવર્ક'

• ઇવેન્ટ: દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાઈ દેશોના સંગઠન આસિયાન અને ભારત વચ્ચે ફાઇનાન્સિયલ ફ્રોડ અને સાઇબર હુમલાઓ રોકવા માટે સંયુક્ત ડેટા સિક્યોરિટી પ્રોટોકોલ જાહેર કરાયો.

• મુદ્દો: ભારતના 'ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર' (DPI) મોડેલને આસિયાન દેશોમાં લાગુ કરવા સંમતિ સાધવામાં આવી.

🔬 વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી અને પર્યાવરણ (Science & Tech)

🛰️ ઈસરો (ISRO) નું આગામી 'નેક્સ્ટ જનરેશન નેવિગેશન સેટેલાઇટ' (NVS-02)

• ન્યૂઝ: ઈસરો દ્વારા ભારતની સ્વદેશી નેવિગેશન સિસ્ટમ NaVIC (Navigation with Indian Constellation) ને વધુ સચોટ બનાવવા માટે નવા જનરેશનના સેટેલાઇટના લોન્ચિંગ પેરામીટર્સ ફાઇનલ કરાયા.

• ટેકનોલોજી: આ સેટેલાઇટમાં ભારતમાં જ બનેલી સ્વદેશી રૂબિડિયમ એટોમિક ક્લોક (Atomic Clock) નો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે.

📝 પરીક્ષાલક્ષી સુપર વન-લાઇનર્સ (Exam-Oriented One-Liners)

• 📊 ડિજિટલ પેમેન્ટ્સ: રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) ના તાજેતરના અહેવાલ મુજબ દેશમાં ડિજિટલ ટ્રાન્ઝેક્શન અને UPI ગ્રોથમાં વાર્ષિક ધોરણે વિક્રમજનક વધારો નોંધાયો છે.

• 🌳 રામસર વેટલેન્ડ્સ: ભારત સરકાર દ્વારા દેશના જળપ્લાવિત ક્ષેત્રોના સંરક્ષણ માટે 'સહભાગી જળસંચય અભિયાન' નો વ્યાપ વધુ વિસ્તૃત કરવામાં આવ્યો.